Văn hóa uống trà của người Thổ

Uống trà là văn hóa cực kỳ nổi tiếng của người Thổ Nhĩ Kỳ. Nếu ai đó nói “Café mới là thức uống nổi tiếng nhất Thổ Nhĩ Kỳ”, thì đó là một sai lầm khủng khiếp! Bởi vì trà mới chính là thứ quốc hồn quốc túy của đất nước này. Trà – trong tiếng Thổ là çay – đọc là Chai

Người Thổ có thể dùng trà mọi lúc mọi nơi, mọi thời điểm trong ngày, từ bữa sáng thức dậy hay tới tối muộn nhâm nhi tách trà cho ấm bụng trước khi đi ngủ. Trà phổ biến nhất tại Thổ là trà Đen với 97% số lượng trà được tiêu thụ trong Thổ là trà đen, ngoài ra cũng có một số loại trà thảo mộc khác nữa.

Trà được trồng phần lớn tại khu vực biển Đen Karadeniz, mà Rize chính là vùng đất nổi tiếng nhất với trà. Việc sản xuất lá trà đóng vai trò vô cùng quan trọng đối với kinh tế nội địa Thổ Nhĩ Kỳ. Thổ Nhĩ Kỳ đứng thứ 6 trên thế giới về sản xuất trà, nhưng lại rất ít xuất khẩu trà, lý do vì trà là moặt hàng được tiêu thụ rất nhiều trong nội địa. Người ta ước tính, mỗi người Thổ uống trung bình 1.000 tách trà mỗi năm. Vì số lượng tiêu thụ khủng khiếp này nên phần lớn số lượng trà trồng tại Thổ là để phục vụ trong nước.

Ở bất kỳ thành phố lớn nhỏ nào, bạn đều có thể thấy các quán trà. Vào bất cứ quán ăn hay quán café nào, trà cũng là thức uống được phục vụ trong menu. Một số quán trà còn phục vụ các trò chơi tại bàn như backgammon hoặc OKEY, trở thành nơi bạn bè gặp gỡ, tụ tập và cùng giải trí với nhau bên tách trà nóng. 

Người Thổ cũng coi trà như một thức uống để thể hiện lòng hiếu khách. Mỗi khi có khách tới nhà chơi, họ sẽ nấu thật nhiều trà để cùng mời khách uống và ăn bánh ngọt. Không bao giờ chỉ dừng lại ở 1 ly trà trong buổi nói chuyện, bạn cứ uống hết 1 ly, chắc chắn chủ nhà sẽ tiếp tục rót thêm ly khác cho bạn, cứ vậy cứ vậy tới khi nào bạn từ chối thì thôi. Thường mỗi buổi khách ghé thăm gia đình sẽ kéo dài cả buổi tối cho tới tận khuya, nên số lượng trà tiêu thụ quả thật khó mà đếm được. 

Trà thường được uống kèm cùng một đến hai viên đường, tùy vào độ thích ngọt của bạn. Nếu trà không có đường sẽ hơi khó uống do vị đắng của nó. Phần lớn người Thổ chọn 2 viên đường thả vào mỗi ly trà. Đường dùng để uống trà cũng là đường theo dạng cub, 1 ly trà với 2 cub đường là đủ để cân bằng khẩu vị.

Trà trở thành thói quen không thể từ bỏ của rất rất nhiều người Thổ. Thậm chí, nếu một người đã quen uống trà mà trong vài tiếng đồng hồ không được thưởng thức thêm tách trà nào, họ sẽ thấy bứt rứt, khó chịu và đau đầu, gần giống như một cơn nghiện dày vò vậy. 


Cách pha trà

Trà Thổ được nấu bằng 2 chiếc ấm chồng lên nhau, gọi là çay demliği, 1 ấm đựng nước sôi và 1 ấm đựng lá trà được ngâm trong nước nóng chồng lên trên. Sau đó 2 chiếc ấm sẽ được đun trên lửa nóng tới khi trà sôi. 

Khi phục vụ, người ta sẽ rót chút trà từ chiếc ấm đựng trà trước, rồi rót thêm nước nóng từ chiếc ấm đựng nước nóng để làm trà loãng ra. Ly thường hay dùng được uống trà là ly có dạng hình hoa tulip, được dùng kèm đế tròn nhỏ của ly cùng 1 chiếc thìa bé xíu để khuấy đường. 

Có một câu chuyện khá hay về cách đun trà như sau:

Người ta cho rằng, ấm trà bên dưới tượng trưng cho mẹ chồng vì nó chứa nước sôi, cứ sôi liên tục và có thể tràn nếu không cẩn thận

Ấm trà bên trên (có chứa lá trà) tượng trưng cho cô dâu, khi ấm trà bên dưới sôi lên, nhiệt độ của ấm trà bên trên cũng tăng lên nhưng nó sẽ không thổi bùng và tràn ra ngoài mà được ủ chín dần theo thời gian.

Ly trà chính là chồng của cô dâu, vì anh ta được hưởng phần trong cả 2 ấm trà. (Một điều nho nhỏ nhưng khá đúng, dù anh chàng này được nhiều phần từ mẹ hơn vợ – vì 1 ly trà sẽ có nhiều nước hơn trà – nhưng hương vị anh ta mang lại đậm vị trà hơn vị nước, hay nói cách khác, một người đàn ông luôn bị ảnh hưởng từ vợ anh ta nhiều hơn là từ mẹ mình :D)

Nếu mẹ chồng khéo léo không để sôi quá lửa và tràn ra, thì nàng dâu cũng sẽ chín ngon và anh con trai cũng theo đó mà được thưởng thức món trà ngon lành nhất. 

Hai viên đường tượng trưng cho hai đứa con, nếu có vừa phải đường thì trà sẽ rất ngon, nếu không có đường, trà sẽ rất đắng, còn nếu quá nhiều đường thì trà sẽ hỏng toàn bộ hương vị. 

Đĩa đựng ly trà tượng trưng cho bố chồng vì ông vốn không can dự gì vào vấn đề giữa mẹ chồng – nàng dâu và con trai.

Và còn 1 nhân vật nữa trong câu chuyện, đó là em gái chồng. Đúng như tiếng Việt “bà cô bên chồng” này chính là..cái thìa. Thi thoảng cái thìa sẽ đi vào ly trà và khuấy mạnh mọi thứ lên làm mọi thứ chao đảo hahaha.

Do vậy, có thể nói rằng, 1 ấm trà chính là tượng trưng đầy đủ hương vị cung bậc cảm xúc của một gia đình. 

2 thoughts on “Văn hóa uống trà của người Thổ

  1. Em chào bà chủ quán, kkk!

    Em có thắc mắc nho nhỏ là nét cong cong của ly trà có phải ẩn ý tượng trưng cho đường cong của người phụ nữ không ạ? Vì em từng xem video khám phá Thổ Nhĩ Kỳ của ca sĩ Quang Vinh nên em có nghe thấy điều này từ đó. Còn em biết ở trên chị phân tích rất logic nên em không hỏi gì thêm, chỉ là thông tin em nghe ngóng được với thông tin em mới đọc được nó khác nhau LOL.

    Teşekkür ederim sevimli çaycı! İyi günler ❤

    Like

    1. Hehe 12 năm uống trà Thổ, đây là lần đầu tiên c nghe thấy có người nói ly trà là ẩn ý tượng trưng cho đường cong của người phụ nữ. Chắc họ nói vậy cho thêm thi vị thôi, chứ thực ra người ta design ra ly trà hình dáng cong này là có lý do cả.
      Thứ 1, ly trà “thắt eo” khiến việc cầm ly trà dễ dàng hơn. Có thể cầm ly trà nằm gọn trong lòng bàn tay, khiến bàn tay ấm hơn. Tất nhiên khi mới rót ra, ly trà rất nóng, ai cũng phải cầm trên miệng ly trước rồi 1 lúc sau khi trà nguội dần, người ta có thể ôm bụng cả ly trà trong lòng bàn tay.
      Thứ 2, phần thắt eo khiến ly trà ko bị nguội nhanh như những kiểu ly thẳng. Nó sẽ làm nguội phần trên trước vì phần miệng của ly trà mở rộng hơn, còn phần thắt lại của ly trà xuống tới đáy ly vẫn sẽ được giữ ấm.

      Liked by 1 person

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s